BÖLÜMLÜ MAHALLESİ
Mahallemizin Tarihçesi
MAHALLEMİZİN TARİHÇESİ VE SOSYO-EKONOMİK YAPISI
Trabzon ili Of ilçesine bağlı Bölümlü Mahallesi, Karadeniz’in köklü tarihi birikimini, zengin kültürünü ve eşsiz doğal güzelliklerini bünyesinde barındıran; Solaklı Vadisi'nin stratejik noktalarından birinde yer alan önemli bir yerleşim merkezidir.
Aşağıda mahallemizin geçmişten günümüze uzanan tarihsel serüveni, idari dönüşümleri, coğrafi yapısı ve sosyal coğrafyası detaylı olarak sunulmuştur.
BÖLÜMLÜ MAHALLESİ’NİN TARİHSEL GELİŞİMİ
Bugünkü adıyla Bölümlü Mahallesi'nin tarihi yaklaşık beş asırlık köklü bir geçmişe dayanmaktadır. Bölgenin kuruluş tarihi kesin olarak bilinmemekle birlikte, yerleşim adına ilişkin ilk resmi kayıtlar Osmanlı dönemine kadar uzanmaktadır. 1515 yılına ait tarihi kayıtlarda ve 1928 tarihli kaynaklarda yerleşimin adı Pontusça kökenli "Zisino" veya "Zisina" olarak geçmektedir. 1530 yılı Osmanlı tahrir defterlerinde ise dönemin Of kazasına bağlı bir köy olarak "Zisina" adıyla yerleşimden söz edilmektedir. Bu durum, bölgenin Osmanlı idari kayıtlarında önemli ve yerleşik bir merkez olarak yer aldığını göstermektedir.
Osmanlı Devleti'nin son dönemlerinde Karadeniz Bölgesi'nde gerçekleştirilen idari düzenlemeler kapsamında, dönemin Trabzon Valisi tarafından 15 Aralık 1913 tarihinde yerleşimin adı "Minberli" olarak değiştirilmiştir. Cumhuriyet döneminde ise Türkiye genelinde yürütülen yer adlarının Türkçeleştirilmesi çalışmaları çerçevesinde, "yabancı kökten geldiği ve iltibasa yol açtığı" gerekçesiyle 7267 sayılı Kanun kapsamında bölgenin adı 1959 yılında "Bölümlü" olarak değiştirilmiş; 1960 yılı nüfus sayımından itibaren resmi kayıtlarda yeni adıyla yer almaya başlamıştır.
Yaklaşık 500 yıllık tarihi geçmişe sahip olan Bölümlü; Osmanlı döneminden Cumhuriyet dönemine uzanan süreçte hem idari hem de sosyal açıdan önemli dönüşümler yaşamıştır. Zisino'dan Minberli'ye, Minberli'den Bölümlü'ye uzanan isim değişiklikleri; bölgenin tarihsel dönüşümünün ve devlet politikalarının önemli bir yansıması niteliğindedir.
BÖLÜMLÜ'NÜN BELDE DÖNEMİ VE GÜÇLÜ YEREL YÖNETİM YAPISI
Bölümlü, 1969 yılında gerçekleştirilen referandum sonucunda belediye statüsü kazanarak belde haline gelmiştir. Belediye teşkilatının kurulmasıyla birlikte bölge; Aksaray, Beylerbeyi, Büyükcami, Emirgan, Fatih, Kartal, Mithatpaşa, Taksim ve Yıldız olmak üzere toplam 9 mahalleden oluşan önemli bir yerel yönetim merkezi konumuna ulaşmıştır.
1969 yılından 2014 yılına kadar belediye statüsünde hizmet veren Bölümlü; özellikle kırsal yerleşim yapısı içerisinde gelişmiş sosyal hayatı, nüfus yoğunluğu, ticari hareketliliği ve ekonomik faaliyetleriyle Trabzon'un en büyük beldelerinden biri olmuştur. Bölümlü yalnızca bir yerleşim merkezi değil; eğitimden ticarete, sosyal yaşamdan kamu hizmetlerine kadar çevre yerleşimlere de hizmet veren güçlü bir merkez konumuna gelmiştir.
Mahallede eğitim, ibadet ve üretim alanında önemli sosyal donatılar bulunmaktadır. Bölgede 1 anaokulu, 1 ilköğretim okulu, 1 ortaöğretim kurumu, 27 cami ve 1 çay fabrikası faaliyet göstermektedir. Özellikle çay üretimi, Bölümlü'nün ekonomik yapısında temel geçim kaynaklarından biri olarak önemini sürdürmektedir.
BÜYÜKŞEHİR YASASI SONRASI OLUŞAN YENİ İDARİ YAPI
2012 yılında kabul edilen ve 2014 yılında yürürlüğe giren Büyükşehir Yasası kapsamında Trabzon'un büyükşehir belediyesi statüsü kazanmasıyla birlikte belde belediyelerinin tüzel kişiliği sona ermiştir. Bu kapsamda daha önce 9 ayrı mahalleden oluşan Bölümlü Belediyesi de tek mahalle statüsüne dönüştürülmüş ve "Bölümlü Mahallesi" adı altında Of Belediyesi sınırlarına dahil edilmiştir.
Böylece geçmişte ayrı mahalle yapılarıyla yönetilen geniş yerleşim alanı, idari olarak tek mahalle haline gelmiştir.
Ancak aradan geçen süreç göstermiştir ki; geçmişte 9 mahalleden oluşan ve uzun yıllar belediye merkezi olarak hizmet veren Bölümlü'nün tek mahalle statüsünde yönetilmesi, hem hizmet planlaması hem de vatandaş taleplerinin karşılanması açısından çeşitli zorlukları beraberinde getmektedir.
BÖLÜMLÜ'NÜN COĞRAFİ VE STRATEJİK ÖNEMİ
Yaklaşık 180 hektarlık bir alan üzerine kurulu olan Bölümlü Mahallesi; doğuda Dernekpazarı İlçesi'ne bağlı Akköse Mahallesi, güneyde Dernekpazarı İlçesi, kuzeyde Çataldere Mahallesi ve Gürpınar Mahallesi, batıda ise Solaklı Deresi ile çevrilidir.
Bölgenin kuzey sınırında yer alan bugünkü Çataldere Mahallesi, 1958 yılında Bölümlü'den ayrılarak ayrı bir idari yerleşim birimi haline gelmiştir. Bu durum, Bölümlü'nün tarihsel süreç içerisinde geniş ve çok merkezli bir yerleşim yapısına sahip olduğunu göstermektedir.
Bölümlü Mahallesi, Trabzon il merkezine yaklaşık 70 kilometre, Of ilçe merkezine ise 16 kilometre uzaklıkta bulunmaktadır. Ulaşım; Of–Çaykara Devlet Karayolu üzerinde bulunan ve Solaklı Vadisi geçişini sağlayan Bölümlü Köprüsü üzerinden gerçekleştirilmektedir. Solaklı Vadisi üzerinde bulunması nedeniyle Bölümlü, tarih boyunca hem ulaşım hem de ticaret açısından stratejik önem taşıyan bir yerleşim merkezi olmuştur.
NÜFUS YAPISI VE SOSYAL GELİŞİM
1970 yılı nüfus sayımına göre Bölümlü'nün nüfusu 5.135 kişi olarak kaydedilmiştir. Ancak Türkiye genelinde kırsal alanlardan büyükşehirlere yaşanan göç hareketleri doğrultusunda nüfus zaman içerisinde azalma göstermiştir. 2025 yılı son nüfus verilerine göre Bölümlü Mahallesi’nin nüfusu 1.790 kişi olarak belirlenmiştir.
Buna rağmen Bölümlü, Of ilçesinin nüfus bakımından en kalabalık dördüncü mahallesi olma özelliğini korumaktadır. Bu durum; Bölümlü'nün halen güçlü bir sosyal yapıya, aktif bir yerleşim düzenine ve bölgesel merkez niteliğine sahip olduğunu ortaya koymaktadır.
Güncelleme: 09.09.2026